Het functioneren van het gezin en cariës bij kinderen

Open PDF (3.81 MB)

Academisch proefschrift

 

D. Duijster. Family Matters.The role of parental and family-related psychosocial factors in childhood dental caries
Amsterdam: Universiteit van Amsterdam, 2015
219 bl. ISBN 978 94 6108 873 4

 

 

 

Het doel van dit promotieonderzoek was te bestuderen welke psychosociale factoren rond ouders en gezin van invloed zijn op de aanwezigheid van cariës bij kinderen, en hoe deze factoren mogelijk een rol spelen in het verklaren van de verschillen in de mondgezondheid van jonge kinderen in een gezin.

Allereerst is een uitgebreid literatuuronderzoek gedaan naar vragenlijsten die het gezinsfunctioneren in kaart brengen en werd beoordeeld welke construct van gezinsfunctioneren daarin relevant was voor onderzoek naar de mondgezondheid van kinderen. Vervolgens werd een cross-sectioneel onderzoek uitgevoerd onder 630 6-jarigen en hun ouders/verzorgers naar mondgezondheidsgedrag, het gezinsfunctioneren en opvattingen van ouders over mondgezondheid. Aan de hand van de patiëntenkaart van de kinderen werd het gemiddelde aantal aangetaste, geëxtraheerde en gerestaureerde melkelementen berekend. Kinderen uit goed functionerende gezinnen – met betrekking tot communicatie, organisatie, responsiviteit en sociaal netwerk - hadden significant minder cariës dan kinderen uit minder goed functionerende gezinnen. Routine en structuur binnen het gezin bleken vooral belangrijk voor het voorkomen van cariës. In slechter functionerende gezinnen werd minder gepoetst, later begonnen met het poetsen van de tanden en was er minder betrokkenheid van de ouders bij het poetsen. Een lager opleidingsniveau van de moeder was geassocieerd met een slechtere gezinsorganisatie, minder sociale steun voor het gezin, een lager vertrouwen van de ouders in het ‘eigen’ kunnen om goed poetsgedrag uit te voeren en meer externe ‘locus of control’.

Duijster beschrijft ook de resultaten van 2 patiënt-controleonderzoeken waarin gestructureerde video-observaties en een vragenlijst (de Alabama Parenting Questionnaire) werden gebruikt om de relatie tussen opvoedingsstrategieën en cariës bij jonge kinderen te bestuderen. Ouders van cariësvrije kinderen bleken significant gunstigere opvoedingsstrategieën te hebben dan ouders van cariësactieve kinderen.

Kortom, volgens Denise Duijster speelt het gezin een cruciale rol in de ontwikkeling van cariës bij kinderen. De vraag is nu met welke interventies die aangrijpen op ‘negatieve’ gezinsfactoren een verbetering van de mondgezondheid bij kinderen uit deze gezinnen kan worden bereikt.

Hartelijk dank voor uw reactie. Uw reactie zal in behandeling genomen worden en na controle worden geplaatst.