Jaargang 125 - editie 11 - november 2018

  • Grenzeloze tandheelkunde?!

    C.P. Bots

    9 november 2018

    NTvT november 2018 Redactioneel

  • We leven in een tijd waarin de behandelmogelijkheden binnen de genees- en tandheelkunde sterk zijn toegenomen en er geen grenzen meer lijken te bestaan. Wetenschappelijke en technologische ontwikkelingen lijken zich in een stroomversnelling te bevinden waardoor vrijwel al het denkbare binnen handbereik komt. Dan is het goed te realiseren dat het Nederlands Tijdschrift voor Tandheelkunde in een lange traditie staat van 125 jaar in het Nederlands, wetenschappelijk publiceren over tandeheelkunde. Deze mijlpaal vierde het NTvT onder andere met de publicatie van een fraaie lustrumuitgave, het beschikbaar stellen van extra onderzoekbeurzen én de Nationale Tandheelkunde Quiz.

  • Serie: Cariëspreventie in historisch perspectief. Maatschappelijke factoren

    H. Kalsbeek

    9 november 2018

    NTvT november 2018 Geschiedenis en tandheelkunde

  • Aan het begin van de twintigste eeuw kwam bij kinderen uit arme gezinnen minder cariës voor dan bij kinderen uit gezinnen die meer bemiddeld waren. Later veranderde dat: naarmate de sociaaleconomische status van de ouders hoger was, hadden kinderen juist minder cariës. Eenzelfde verband tussen sociaaleconomische status en cariësprevalentie werd vervolgens ook bij volwassenen gezien. Gedurende de hele twintigste eeuw werden bij personen met een lage sociaaleconomische status meer gebitselementen geëxtraheerd dan bij personen met een hoge sociaaleconomische status. Eind twintigste eeuw was de mondgezondheid in het algemeen veel beter dan aan het begin. Die verandering is onder meer te danken aan de toegenomen welvaart, de groeiende aandacht voor mondhygiëne, de introductie van fluoridetandpasta en de sterke toename van het aantal zorgverleners in de mondzorg. Op de achtergrond speelde ook de toegenomen kennis over het ontstaan en de preventie van cariës.

  • Kennistoetsartikel

    Wensgeneeskunde en wens­tandheelkunde: wat wordt ermee bedoeld?

    D.J. Witter, W.G. Brands, J.J. Kole, N.H.J. Creugers

    9 november 2018

    NTvT november 2018 Visie

  • Met wensgeneeskunde worden medische handelingen aangeduid die zonder direct medische noodzaak worden uitgevoerd. Bij wensgeneeskunde overheerst de wens van de patiënt, maar het wordt indirect ook bevorderd door zorgverleners, (farmaceutische) producenten en zorgverzekeraars. Vaak betreft wensgeneeskunde verbetering van het uiterlijk of van prestaties, daarom wordt het ook wel als verbetergeneeskunde aangeduid. Het onderscheid tussen reguliere geneeskunde en wensgeneeskunde is vaag: de grens tussen ziekte en gezondheid, tussen normaal en abnormaal functioneren is niet scherp te trekken en bovendien tijd- en plaatsgebonden. Wensgeneeskunde valt buiten het basispakket van zorgverzekeraars en wordt door de patiënt zelf betaald. Dat ‘zelf betalen’ is echter geen allesbepalend criterium voor wensgeneeskunde. Door biotechnologische ontwikkelingen neemt de omvang van wensgeneeskunde toe. Een aantal tandheelkundige behandelingen zou als wenstandheelkunde kunnen worden aangemerkt, bijvoorbeeld in het kader van cosmetische tandheelkunde, orthodontie of implantologie. Wensgeneeskundige behandelingen genezen weliswaar geen ziekte, maar kunnen wel de gezondheid bevorderen.

  • Naaldbreuk tijdens het geven van lokale anesthesie

    S.A. Zijderveld, L. Dubois

    9 november 2018

    NTvT november 2018 Casuïstiek

  • Twee patiënten werden verwezen naar een mka-chirurg in verband met het optreden van naaldbreuk bij het geven van lokale anesthesie. Bij de eerste casus, een 67-jarige vrouw, betrof het een naaldbreuk na het geven van een mandibulaire blokanesthesie. De naald kon vrij eenvoudig onder lokale verdoving worden verwijderd. In de tweede casus ging het om een minder coöperatieve patiënt van 8 jaar, bij wie naaldbreuk optrad na infiltratieanesthesie in de omslagplooi van de maxilla met de zogenoemde QuickSleeper 5. Na exacte lokalisatiebepaling door middel van conebeamcomputertomografie werd het 9 mm kleine naaldje moeizaam gevonden en verwijderd onder algehele anesthesie.

  • Kennistoetsartikel

    Serie: Medicamenten en mondzorg.Systematisch literatuuronderzoek naar effect van medicatie op de speekselklieren

    A. Wolff, R.K. Joshi, J. Ekström, D. Aframian, A.M.L. Pedersen, G. Proctor, N. Narayana, A.  Villa, Y.W. Sia, A. Aliko, R. McGowan, R. Kerr, S.B. Jensen, A. Vissink, C. Dawes

    9 november 2018

    NTvT november 2018 Onderzoek en wetenschap

  • Evidencebased overzichten van medicamenten die medicatie-geïnduceerde disfunctie van de speekselklieren, zoals hyposialie of het gevoel van een droge mond (xerostomie) veroorzaken, ontbreken. Voor het samenstellen van een lijst met medicamenten die de speekselklierfunctie beïnvloeden werd in elektronische databases gezocht naar relevante literatuur (tot juli 2013). Van de 3.867 gevonden artikelen voldeden 269 artikelen aan de inclusiecriteria (relevantie, kwaliteit van de onderzoeksmethoden, bewijskracht). In totaal 56 actieve stoffen met een grotere bewijskracht en 50 actieve stoffen met een matige bewijskracht voor het veroorzaken van een speekselklierdisfunctie werden in deze artikelen beschreven. Hoewel xerostomie algemeen als resultaat werd vermeld, was zelden het objectieve effect op de speekselsecretie gemeten. Xerostomie was bovendien vooral gerapporteerd als negatieve bijwerking in plaats van als het beoogde resultaat van medicatiegebruik. Van de medicatie met een gedocumenteerd effect op de speekselklierfunctie of -symptomen werd een uitgebreid overzicht samengesteld dat voor mondzorgverleners behulpzaam kan zijn bij het evalueren van patiënten met monddroogheidsklachten.

  • Een overkappingsprothese op implantaten is de aangewezen behandeling bij patiënten met klachten over hun conventionele gebitsprothese. Alhoewel er veel bekend is over het functioneren van een overkappingsprothese op implantaten in de onderkaak, is er minder bekend over het functioneren van een overkappingsprothese in de bovenkaak. In dit promotieonderzoek werden verschillende aspecten van een overkappingsprothese op 4 implantaten in de bovenkaak belicht. Uit een systematisch literatuuronderzoek bleek dat een met een overkappingsprothese (boven of onder) op implantaten de kauwfunctie verbeterde, de maximale bijtkracht toenam en de patiënttevredenheid toenam. Tevens bleken implantaten geplaatst met een maximale dehiscentie van tweederde van het implantaatoppervlak na 5 jaar nog goed te functioneren. Een overkappingsprothese op een staafmesostructuur ging gepaard met minder marginaal botverlies, een betere subjectieve kauwfunctie en een betere patiënttevredenheid dan een overkappingsprothese op locators. De verschillen waren echter klein en vanuit het perspectief van de kosteneffectiviteit zou een overkappingsprothese op locators geen verkeerde keuze zijn.

  • Kindertandheelkunde

    Grondige mondinspectie van de kant van de ouders kan eraan bijdragen dat kinderen tijdig tandheelkundige zorg krijgen. Het doel van het onderzoek was te analyseren of moeders de cariësontwikkeling in verschillende stadia bij hun 1- tot 3-jarige kinderen konden diagnosticeren.

    In een cros...

  • Ernstige cariës en kindermishandeling

    Kindertandheelkunde

    D.L. Gambon

    9 november 2018

    NTvT november 2018 Excerpten

  • Kindertandheelkunde

    Kindermishandeling en verwaarlozing heeft een sterk nega­tief effect op de ontwikkeling van een kind. Het heeft niet alleen effect op het emotioneel, psychologisch en licha­melijk welzijn, maar kan ook problemen geven op ­latere leeftijd. Vroege herkenning van kindermishandeling is da...

  • Economische evaluatie van sealants

    Sociale tandheelkunde

    J.H.G. Poorterman

    9 november 2018

    NTvT november 2018 Excerpten

  • Sociale tandheelkunde

    Cariës is een veelvoorkomende maar te voorkomen chronische ziekte die meer dan de helft van de schoolgaande kinderen en jongvolwassenen treft. Het gebruik van sealants is een bewezen methode om pitten en fissuren te ­beschermen tegen cariës. Ondanks de effectiviteit van deze methode...

  • Kosteneffectiviteit van fluoridelakken

    Sociale tandheelkunde

    J.H.G. Poorterman

    9 november 2018

    NTvT november 2018 Excerpten

  • Sociale tandheelkunde

    Fluoridelakken hebben een bewezen effectiviteit in het verlagen van de hoeveelheid cariës bij kinderen en adolescenten. Het gebruik ervan is veilig en er is een klein risico op bijwerkingen wanneer de dosering en indicatie in acht worden genomen. Echter, de meeste onderzoeken vonden plaats o...

  • Sociale tandheelkunde

    Aangezien het aantal ouderen in Nederland toeneemt, valt ook te verwachten dat meer tandheelkundige zorg in verzorgingstehuizen nodig zal zijn. Een verslechterende mondzorg kan leiden tot functionele en esthetische problemen. Verder hebben pijn en ongemak invloed op de kwaliteit van leven en slec...

  • Radiologie

    Tandartsen moeten vaak röntgenbeelden beoordelen in het kader van diagnostiek en behandeling. In de tandheelkundige praktijk is het lichtniveau doorgaans heel hoog, wat als een nadeel wordt beschouwd voor het bekijken van beelden met kleine contrastnuances. Het doel van dit onderzoek was inz...

  • Endodontologie

    Pulpitis is een ontsteking van de tandpulpa en is meestal het gevolg van een microbiële infectie. Bij een irreversibele pulpitis met pijnklachten hoort een behandeling te worden uitgevoerd. Daarbij dient de bron van de infectie te worden geelimineerd, het pijnlijke ontstoken pulpaweefsel te ...

  • Mond-, kaak- en aangezichtschirurgie

    De diagnose mondbranden wordt gesteld als de klacht zich gedurende minimaal 3 maanden dagelijks meer dan 2 uur voordoet en als er geen etiologische factor aanwijsbaar is. Op grond van aanwijzingen in de wetenschappelijke literatuur werd onderzocht of de veelal als antidepressivum toegepaste serot...

  • Zakatlas anatomie voor de tandheelkunde

    Boek

    J.H. Koolstra

    9 november 2018

    NTvT november 2018 Media

  • Boek

    E.W. Baker, J. Warshaw (eds.)
    Anatomy for dental medicine in your pocket
    Germany: Thieme, 2018
    314 bl. geïll. € 34,99
    ISBN 987 1 62623 234994

    ‘Anatomy for dental medicine in your pocket’ is een zakatlas op A5-formaat gericht op het hoofd-halsgebied....

  • Medisch-tandheelkundig kompas

    J. Pijpe

    9 november 2018

    NTvT november 2018 Media

  • H.H. Bruins
    Medisch-tandheelkundig kompas
    Houten: Prelum Uitgevers, 2018
    550 bl., geïll. € 74,50
    ISBN 978 90 8562 152 2

    Het ‘Medisch-tandheelkundig kompas’ is een naslagwerk in zakformaat bedoeld voor de tandarts algemeen-practicus. ...

Selecteer zoekcriteria