× ABONNEREN

Het is niet al goud wat blinkt

Door op 04-12-2020
  • Mening over orthodontie
  • Waar legt u de grens, of is het beter geen grens te leggen?
  • Reacties (1)

Samenvatting

 

 

Orthodontie roept in de Nederlandse publieke opinie meestal een dubbele emotie op. Ongeveer twee derde van de huidige jeugd en jongere volwassenen heeft gebitsregulatie ondergaan. Deze mensen zijn overwegend positief over hun behandeling. Diegene die geen behandeling gehad of gewenst hebben, of diegenen wiens tanden na een behandeling weer onregelmatig zijn gaan staan, vragen zich vaak af wat orthodontie eigenlijk toevoegt.

Er zijn globaal 3 redenen om een orthodontische behandeling uit te voeren: wegens functionele klachten, wegens potentiële klachten waardoor het gebit korter dan een leven lang mee zou kunnen gaan of om esthetische redenen. De eerste 2 redenen komen logisch over, maar moeten altijd wel beoordeeld worden in het licht van keerzijden en alternatieven. Er is nog nooit iemand overleden aan scheve tanden. De derde reden is meestal een kwestie van smaak, cultuur en sociale omgeving (peergroep). Hierbij spelen ook financiële redenen een rol. Toch lijkt dat wat we mooi vinden aan een gezicht door de tijd heen redelijk constant, getuige een artikel in dit themanummer.

Mening over orthodontie

De peiling ‘Uw mening over orthodontie’ van het NTVT, besproken in deze editie, laat zien dat tandheelkundigen vinden dat een mooi gereguleerd gebit bijdraagt aan de motivatie voor een betere mondhygiëne van de patiënt, maar dat de kennis omtrent de keerzijde van orthodontie en stabiliteit beter kan. Bij de beslissing tot het laten uitvoeren van een orthodontische behandeling is kennis over de nadelige effecten van een orthodontische behandeling nodig. De laatste decennia is uitgebreid gewerkt aan het in kaart brengen, waarderen en evalueren van risicofactoren en nadelige neveneffecten van orthodontische behandelingen. Veel werk is verricht om de problematiek inzichtelijk en toepasbaar te maken en te gebruiken als opzet om te komen tot een eerste versie van evidencedbased praktijkrichtlijnen binnen de orthodontie. In dit themanummer wordt daar uitgebreid aandacht aan besteed. Bij het lezen van de artikelen valt op dat er het nodige duidelijk is, maar dat er wetenschappelijk gezien nog veel zaken nader getoetst moeten worden.

Waar legt u de grens, of is het beter geen grens te leggen?

Niets is zonder risico. Bewustzijn hiervan is belangrijk voor zowel de patiënt als voor de behandelaar. Veel patiënten ‘ervaren’ een orthodontische behandeling als een reparatie aan een auto, waarna deze zonder invloed van buitenaf bijna niet meer stuk zal gaan. Daarentegen zou het beter zijn de behandeling te zien als een medische therapie waarbij de patiënt beter of gezond gemaakt wordt, maar er geen garantie is dat deze altijd beter of gezond blijft of nooit meer ziek zal worden. In dit licht kan retentie van een orthodontische behandeling worden gezien. Is retentie een ‘garantiebewijs’ of een potentieel probleem? Veel van de nazorg zal immers moeten worden geleverd door een tandarts-algemeen practicus.

Schade door orthodontie kan de kwaliteit en levensduur van een gebit nadelig beïnvloeden, wortelresorptie, ontkalkingen en caviteiten als gevolg van de orthodontische apparatuur zijn niet zeldzaam. Voor een deel is preventie mogelijk, voor een deel houdt preventie juist in dat er geen orthodontische behandeling wordt gestart of dat de handdoek tijdig in de ring wordt gegooid en de apparatuur wordt verwijderd. In een andere levensfase kan de behandeling weer worden opgepakt. Dit kan er wel toe leiden dat er tegen die tijd meer uitgebreide behandelingen plaats moeten vinden, zoals chirurgie bij correctie van skelettale problemen.

Gaan we er misschien naartoe dat het normaal is dat een individu tijdens zijn of haar leven meerdere malen orthodontisch behandeld kan of zal worden? Er zullen vragen blijven. Is het ‘in de rij brengen’ van een geïmpacteerde cuspidaat enige wortelresorptie of lichte, mogelijk reversibele, ontkalking waard? Is een actieve spalk verwijtbaar of in the game? Het is aan de patiënt en u samen. De patiënt heeft het uiteindelijke beslissingsrecht maar heeft u nodig als adviseur en uitvoerder.

Ik bedank iedereen die aan dit thema­nummer heeft bijgedragen en wens u veel plezier met het lezen van dit themanummer Orthodontie.

dr. Gem Kramer, redacteur

Lees verder

Meer lezen? Log in of word abonnee

Informatie

Auteur(s) G.J.C. Kramer
Rubriek Thema
Publicatiedatum 4 december 2020
Editie Ned Tijdschr Tandheelkd - Jaargang 127 - editie 12 - december 2020; 659

Download bij dit artikel