Voorlezen
Introductie
Het vervangen van ontbrekende gebitselementen kan op verschillende manieren, zoals met implantaatgedragen kronen of conventionele bruggen. Een andere optie hiervoor is de directe vezelversterkte composietbrug (afb. 1). Deze kan in één zitting aan de stoel worden vervaardigd met minimale of zelfs zonder preparatie van de pijlers. Roccuzzo et al. (2025) onderzochten de overleving en het succes van vezelversterkte composietbruggen over een periode van 14 jaar.
Materiaal en methode
In een algemene praktijk werden 153 vezelversterkte composietbruggen geplaatst bij 120 patiënten door drie tandartsen. Geïncludeerd werden composietbruggen ter vervanging van een of twee gebitselementen, met uni- of bilaterale cantileversteun, vervaardigd met een minimaal-invasieve preparatie (gebruikmakend van bestaande restauraties) of een micro-invasieve benadering (beperkt tot etsen op intact glazuur). Restauraties met indirecte technieken of onvoldoende documentatie werden geëxcludeerd. De restauraties werden vervaardigd met glasvezelbundels (Everstick C+B) in combinatie met composiet (ELS, EmpressDirect, CeramX of CeramX+SDR Flow). De primaire uitkomstmaat was overleving, waarbij de restauratie wel of niet aanwezig was ongeacht reparaties. De secundaire uitkomstmaat was succes waarbij de restauratie in situ is zonder reparaties. Overleving en succes werden geëvalueerd met Kaplan-Meier-analyses en potentiële risicofactoren werden geïdentificeerd met Cox-regressiemodellen.
Resultaten
In totaal gingen achttien restauraties volledig verloren, wat overeenkomt met een cumulatief overlevingspercentage van 88%. De gemiddelde levensduur tot compleet falen was 12,7 jaar. Wanneer ook gedeeltelijke defecten en reparaties werden meegenomen, daalde het succespercentage naar 60%, met een gemiddelde levensduur van 9,1 jaar. De analyse toonde aan dat molaren een significant hoger risico vertoonden op falen dan de frontelementen, waaronder cuspidaten. Ook werd aangetoond dat restauraties tegenover uitneembare prothetische voorzieningen significant vaker verloren gingen dan die tegenover natuurlijke gebitselementen en dat restauraties met een hoger aandeel flowable composiet (CeramX+SDR Flow) slechter presteerden dan met hooggevuld composiet. De aanwezigheid van bruxisme bleek de sterkste voorspeller voor falen. De keuze voor een minimaal of micro-invasieve benadering had daarentegen geen invloed op de langetermijnuitkomst.
Beschouwing
Deze studie laat zien dat directe vezelversterkte composietbruggen een duurzame en minimaal invasieve optie kunnen zijn om een of twee gebitselementen te vervangen. Het hoge overlevingspercentage laat zien dat de constructies langdurig kunnen functioneren. Het lagere succespercentage wijst erop dat reparaties regelmatig nodig zijn, hoewel dit in de praktijk geen bezwaar hoeft te zijn omdat deze vaak eenvoudig aan de stoel kunnen worden uitgevoerd. De resultaten benadrukken het belang van een zorgvuldige indicatiestelling, aangezien het risico op falen groter is bij molaren, bij antagonisten in de vorm van uitneembare protheses en bij patiënten met bruxisme. Daarnaast speelt de materiaalkeuze een belangrijke rol: hooggevulde composieten presteren beter dan restauraties met een groot aandeel flowable composiet. In de praktijk kunnen directe vezelversterkte composietbruggen een waardevolle behandeloptie zijn wanneer een gebitselement immediaat wordt vervangen of waarbij de kosten voor een implantaat of brug te hoog liggen. De generaliseerbaarheid van de studie is echter beperkt aangezien het onderzoek in slechts één praktijk door drie behandelaars werd uitgevoerd. Grotere onderzoeken in meerdere praktijken zouden de betrouwbaarheid en toepasbaarheid van de bevindingen kunnen versterken. Desondanks levert deze studie, mede door de lange follow-up en het relatief grote aantal patiënten, waardevol bewijs dat vezelversterkte composietbruggen een betrouwbaar en minimaal invasief alternatief zouden kunnen zijn, mits zorgvuldig geïndiceerd en met de juiste materiaalkeuze toegepast.
Literatuur
Roccuzzo A, Perrin P, Meyer-Lueckel H, Wierichs RJ. Long-term outcomes on direct fiber reinforced composite fixed partial dentures: A 14-year practice-based study. J Prosthet Dent 2026; 135: 66.e1-66.e8. https://doi.org/10.1016/j.prosdent.2025.08.041